Παρασκευή, 17 Αυγούστου 2012

ΣΤΙΓΜΕΣ 2 - Απο τον Αθω Τριγκώνη στον Ελύτη





Χθες μπάνιο στον Τρίτωνα, η τρίτη παραλία στις Πλάκες. 
Καμπίνα, ειδικό στέγαστρο, νερό κι ομπρέλες. Αυτή όπως και οι άλλες παραλίες στις πλάκες υιοθετήθηκαν από τους χειμερινούς κι έγιναν στέκι. Κι ήρθαν άνθρωποι και ξοδεύουν χρόνο για να τις κρατούν καθαρές γιατί εκεί είναι το σπίτι τους. Ο Κώστας  Μπούτλας ( ο πρόεδρος αυτού του άτυπου σωματείου ) μου έλεγε ότι μετέφερε όλο το τσιμέντο μόνος του και κάθε μέρα επιβλέπει την παραλία. Το αναφέρω ως σημείο της αντίληψης του δημόσιου χώρου προέκτασης του σώματος.   Η αντίληψη της επέκτασης του σώματος είναι που δημιουργεί κοινό δημόσιο χώρο. Ο πουριτανισμός κρατάει το σώμα απομονωμένο, ιδιωτική υπόθεση και διαχείριση. Διαβάζω στο Αθω Τριγκώνη  στο βιβλίο του τα «Χρονικά του Βόλου» που εξέδωσαν πάλι βολιώτες ο σύλλογος απόδημων Μαγνησιωτών Αττικής το 1987 «Στα πρώτα χρόνια της δημιουργίας του Βόλου ούτε σκέφτηκε κανείς να κάμει μια καμπίνα, στο ακρογυάλι, για να βουτάει στην θάλασσα. Αυτή η αποχή των Βολιωτών από το νερό κράτησε κάμποσα χρόνια. Και μονάχα κατά το 1860 με  65, δύο, τρείς πλούσιοι Βολιώτες, που χτίσανε τα σπίτια τους στο παραθαλάσσιο και που είχανε ζήσει πολλά χρόνια στην Ευρώπη  σκαρώσανε δειλά, δειλά ο καθένας τους μπροστά στο σπίτι του από μια ξύλινη καμπίνα για μπάνιο.
Μην νομίσετε όμως, πως αυτοί πουφ τιάσανε τις καμπίνες χαιρότανε την θάλασσα. Οι τοτεσινές καμπίνες είχανε ιδιότροπο σχέδιο. Ναι, βέβαια, βρισκότανε πάνου στη θάλασσα. Αλλά κάτου, από τη βάση της καμπίνας, είτανε καρφωμένες, κι από τις τέσσερες μεριές τις σανίδες, που φτάνανε ίσαμε την επιφάνεια του νερού και που δεν αφίνανε να δεί κανένας, αυτόν που κολυμπούσε.  Στα σκοτεινά κατέβαινε από την καμπίνα και χωνότανε στο λιγοστό νερό, που του άφιναν οι γύρω σανίδες, έτσι που κανένας δεν τον έπερνε χαμπάρι πως έκανε μπάνιο – ούτε κι αυτός ο ήλιος από τον ουρανό η το φως της μέρας»

Ο  καθημερινότητα μας χτίζεται με την αποδοχή ενός αξιακού χάρτη.  Η κατάφαση στο ανθρώπινο σώμα υπήρξε στο αξιακό σύστημα της αρχαίας ελλάδας, υποχώρησε με την εισβολή ανατολικών δοξασιών κυρίως για το σώμα. Με τον χριστιανισμό ενώ στις αρχές του το ανθρώπινο σώμα θεωρείται με πλήρη κατάφαση αφού ο Θεός ντύνεται το ανθρώπινο σώμα για να εμφανιστεί στην πράξη ακολουθείται η παλαιοδιαθηκή φοβία του σώματος που γίνεται αποδεκτή από τον δυτικό κόσμο μέχρι και την βιομηχανική επανάσταση. Μόνο με τον Ντε Σαντ σχηματοποιείται η καινούργια αντίληψη. Το σώμα ως αντικείμενο ηδονής και υποβιβάζεται πλήρως ο πνευματικός του χαρακτήρας. Σήμερα ζούμε με τον αξιακό χάρτη του Ντε Σαντ αρνούμενοι οποιαδήποτε άλλη διάσταση που ξεφεύγει από την τρισδιάστατη θεώρηση του ανθρώπινου σώματος.  
 Ετσι χωρίς να το καταλάβουμε ο κόσμος έγινε αντικείμενο και εργαλείο και μιλάμε για περιβάλλον που στην ουσία δεν υπάρχει γιατί το περιβάλλον είναι το εξωτερικό περίβλημα του δικού μας σώματος. Ξαναγυρίζω στον Ελύτη να μαθητεύσω αυτό που στην Kαινούργια Διαθήκη υπάρχει ολόκληρο ακατανόητο όμως και σήμερα κι απλησίαστο.

Ή όπως το είπε ο Ελύτης…

«Περιμένω την ώρα που ένα
Περιβόλι ελεητικό θ’ αφομοιώσει
Τα’ απόβληματα όλων των αιώνων – που ένα
Κορίτσι θα κηρύξει στο σώμα του επανάσταση
Ωραία με τρεμουλιαστές φωνές και λαμπηδόνες
Φρούτων ξαναφέρνοντας την ιστορία
Στην αφετηρία της
Οπόταν
Πιθανόν και οι Φράγκοι να ελληνέψουν
Φτάνοντας ως το ήπαρ της συκιάς
Η να τους  υπαγορευθεί καθ’ ύπνους η εντέλεια
Των κυμάτων
Κι από μια ρωγμή στη σκέψη τους η αναθυμίαση
Κάποιας από τα παιδικά τους χρόνια συναπαντημένης
Θαρραλέας λεβάντας τα γεμάτα
Θυμούς αστρικά διαστήματα να εξευμενίσει»

Πέμπτη, 16 Αυγούστου 2012

ΣΤΙΓΜΗ 1






Με τον χρόνο των διακοπών. Εκεί που ξαναβρίσκεις τα παλιά φύκια της γλώσσας σου ελεύθερα από περιορισμούς να χτίσουν μικρούς κόσμους. Ξαναδιάβασα μετά από καιρό την αλληλογραφία Ζήσιμου Λορεντζάτου και Σεφέρη.  Σκέφτομαι ότι όλη μου η ζωή ήταν μια συνομιλία με αυτούς τους ανθρώπους που δεν γνώρισα.  Μπορείς να περάσεις όλη σου τη ζωή με χάρτινους ανθρώπους; Φαίνεται αβάστακτο αλλά όταν τίποτα άλλο δεν έχεις είναι και αυτό αρκετό.  Τα θέματα του καιρού μας είναι το Δ.Ν.Τ. οι μισθοί και συντάξεις. Κανείς δεν βλέπει ότι δεν φτωχύναμε από λεφτά αλλά από γλώσσα και από σκέψη. Κανείς δεν βλέπει ότι κλειστήκαμε σε ιδιωτικούς κόσμους απροσπέλαστους, κλειστήκαμε μέσα σε τείχη όπου ένας ιδεατός κόσμος μας πυρπολεί και εμείς δεν έχουμε να ζητήσουμε βοήθεια και για αυτό απλώνουμε την φωνή της αγανάκτησης κατά πάντων που δεν οικοδομεί αλλά  διαλύει τη ζωή.  

Πήρα να διαβάσω την ιστορία του Ευρωπαϊκού Πνεύματος του Κανελλόπουλου σαν αντίδραση σε αυτό το κακό σε αυτή την μόλυνση των οικονομολόγων. Θα μου πεις πως αυτοί υψώθηκαν ως η ρυθμίστρια σκέψη των χρόνων μας; Είναι απλό φαντάζομαι  ζούμε σε μια χώρα που κυριαρχούν τα τούρκικα σήριαλ και η λέξη Αισχύλος είναι σχεδόν άγνωστη οπότε  μένουν μόνο οι οικονομολόγοι που έχουν πάρει την θέση των αστρολόγων να σέρνουν με τα φτωχά τους ελληνικά την πραμάτια τους. 

Αφήνω τη σκέψη μου  στης μάνας του Χριστού   το δάκρυ και ξαναβρίσκω την Μαρία… τη μεγάλη θάλασσα των αφανών να προστατεύει  τις λίγες λέξεις μας που ξεκαρφώθηκαν από ένα παλίμψηστο του Ομήρου για να μας φέρουν λίγη δροσιά μέσα στο θέρος. Για τα άλλα καλύτερα η σιωπή…..