Πέμπτη, 27 Μαρτίου 2008

ΠΕΡΙ ΠΑΡΕΛΑΣΕΩΝ & ΠΕΡΙ "ΧΡΗΣΙΜΩΝ" ΚΑΙ "ΑΧΡΗΣΤΩΝ"

'

Θυμάμαι πάντα τις παρελάσεις. Το κρύο του αέρα στο πρόσωπο. Την σημαία στα χέρια. Τους λόγους των εκφωνητών και τα πρόσωπα των επισήμων. Θυμάμαι αυτές τις παρελάσεις με φόβο. Γιατί ήταν ο φόβος του λάθος βήματος. Έτσι μάθαμε. Να φοβόμαστε κυρίως το λάθος βήμα, αυτό που θα μας βγάλει από το ρυθμό. Αυτό το βήμα που θα κάνει το δάκτυλο του άλλου να τεντώσει, να μας δείξει και να μας πει «είναι λάθος». Και η σημαία γίνονταν βαριά και τα πρόσωπα των επισήμων μονίμως κατηφή καθώς η κατήφεια φαίνεται ότι συνωνυμεί με την σοβαρότητα. Η γενιά μου αλλά κι όλες οι άλλες γενιές με αυτό το φόβο του λάθος βήματος μεγάλωσαν. «Να μεγαλώσω και να γίνω καλός και χρήσιμος άνθρωπος στην κοινωνία» Μόλις γράφαμε αυτή τη φράση στις εκθέσεις μας, το σημείωναν και μεγάλωνε ο βαθμός. Και μείς δεν υπήρχε έκθεση να μην το γράψουμε, ώσπου πέρασε στο υποσυνείδητο πια. Να γίνουμε καλοί – και εντάξει το «καλοί»- το «χρήσιμοι» όμως; Ποιος είναι ο χρήσιμος; Και το κυριότερο ποιος είναι αυτός που ορίζει τι είναι χρήσιμο και τι δεν είναι.
Θυμήθηκα κάποιον που προσπάθησε να δώσει έναν ορισμό και να θέσει τα όρια. Ξεκίνησε από τη στείρωση των διανοητικά καθυστερημένων και των ψυχοπαθών και στην συνέχεια πέρασε στους μαζικούς φόνους. «Το 1939, με ειδική άδεια του Χίτλερ περίπου 90.000 τρόφιμοι ασύλων και κλινικών εκτελέστηκαν με αέρια. Μετά το 1941 οι εκτελέσεις των ψυχασθενών συνεχίστηκαν με θανατηφόρες ενέσεις, μιας και οι ειδικοί της ευθανασίας βρήκαν πλήρη απασχόληση στα στρατόπεδα του θανάτου της Πολωνίας. Ταυτόχρονα εγκληματολόγοι-βιολόγοι ερευνούσαν για «εγκληματικούς τύπους», εντοπίζοντας ύποπτες γενεαλογίες και συγκροτώντας ειδικές τράπεζες πληροφοριών. Στα πλαίσια του γερμανικού φυλετικού κράτους-πρόνοιας –η αποθέωση αναμφίβολα της ευρωπαϊκής ευγονικής σκέψης!– προωθήθηκε η «υγεία» της Εθνολαϊκής Κοινότητας (Volksgemeinschaft), διαμέσου της εξάλειψης των εσωτερικών «βιολογικών εχθρών». Τέτοιοι χαρακτηρίστηκαν εξ αρχής οι Εβραίοι, οι οποίοι το 1935 κατέστησαν δια νόμου πολίτες β’ κατηγορίας και το 1938, μετά το Anschluss της Αυστρίας, οι περιουσίες τους δημεύτηκαν. Ο αρχικός αποκλεισμός των Εβραίων, έδωσε τη σκυτάλη στις εναντίον τους διώξεις και τελικά στη φυσική τους εξόντωση, στην «Τελική Λύση». Περίπου 6.000.000 Εβραίοι και άλλοι «υπάνθρωποι» (Τσιγγάνοι, Σλάβοι κ.α.), εξοντώθηκαν στα στρατόπεδα συγκέντρωσης.» . (πηγή : Γιώργος Στάμκος – agnosto.gr)
Και μείς συνεχίσαμε να γράφουμε ότι πρέπει να γίνουμε «καλοί και χρήσιμοι άνθρωποι» και όχι μόνο συνεχίσαμε αλλά το πιστέψαμε κι όλας οικοδομώντας μια κοινωνία που χαρακτηρίζεται από την μικροαστική ηθική των καθαρών και των ανέσπιλων και την χρηστική αξία των ανθρώπων και του κόσμου. Στο δεύτερο βοήθησε και το σχολείο, αρκούντως, που μας έμαθε από πολύ νωρίς πια είναι τα «χρήσιμα» μαθήματα και πια τα «άχρηστα» και ότι ο κόσμος εν τέλει δεν είναι ολότητα αλλά χωρίζεται (χωρίς ποτέ να μάθουμε από ποιόν) σε πράγματα χρήσιμα και άχρηστα. Κι ο κόσμος μας δομήθηκε πάνω σε αυτό το δίπολο. Να γίνω «καλός» όχι ως φορέας μιας αξίας αλλά «καλός» για την κοινωνία (Αν δηλαδή η κοινωνία προωθεί την κλοπή να μάθω και γω να είμαι καλός κλέφτης. Αν η κοινωνία προωθεί το ψέμα να μάθω και γω να είμαι πολύ καλός ψεύτης) και προπαντώς « χρήσιμος». Χρήσιμος γιατί έτσι θα είμαι «ενταγμένος», άρα θα ανήκω στους πολλούς οπότε δεν θα διατρέχω τον κίνδυνο να βρεθώ στο περιθώριο γιατί το περιθώριο είναι χειρότερο από τον θάνατο καθώς στο θάνατο ο άνθρωπος ορίζεται στο περιθώριο είναι ένας homo sacer, που ο καθένας μπορεί να αφανίσει ατιμώρητα και που βρίσκεται στην ζωή επειδή το θέλει – προς το παρών – η πλειοψηφία.
Εξαιτίας όλων αυτών δεν μπόρεσα ποτέ να κατάλαβω τον Παπαδιαμάντη. Μου έλεγαν πόσο καλός είναι, «κλασικός» και μεγάλος. Μα να κάνει ηρωϊδες σαν την Φραγκογιαννού, που σκότωνε κοριτσάκια. Να εκθειάζει τον παράνομο έρωτα στην «Νοσταλγό», να βάζει έναν γέροντα να ερωτροπεί και να πεθαίνει μέσα στα χιόνια, (Ερωτας στα χιόνια). Φαντάζομαι ότι το ίδιο αμήχανα θα ένοιωθαν και οι σύγχρονοι του Χριστού που τον έβλεπαν να κάνει παρέα με πόρνες και τελώνες και άλλα άθλια υποκείμενα και στο τέλος να κάνει πρώτο πολίτη του Παραδείσου – τον μοναδικό- έναν τιποτένιο ληστή. Και η παρέα αυτή γίνεται όχι για να δικαιώσει αλλά για να επιβεβαιώσει ότι η ελευθερία του κάθε προσώπου είναι μοναδική, είναι το δώρο που δόθηκε και δεν ξαναγυρνάει πίσω Γι’ αυτό φαντάζομαι ότι έγινε μεγάλος αγώνας να «διορθώσουμε» και τον Παπαδιαμάντη και τον Χριστό με τον γνωστό μοναδικό τρόπου που έχουμε: να μην διαβάζουμε τι είπαν αυτοί αλλά να διαβάζουμε τι είπαν οι άλλοι για αυτούς. Έτσι τους εντάξαμε κι αυτούς στους «καλούς και χρησίμους ανθρώπους», όπου εμείς ως ακολουθητές τους, κερδίζαμε ένα σίγουρο στεφάνι δόξας, όχι γιατί νικήσαμε σε κάποιον καλό αγώνα αλλά ως ένα σημείο του ανήκειν σε άλλους τόσους χρηστικούς ανθρώπους.
Αλλά σήμερα στην παρέλαση μου άρεσε ένας μικρός,μ που έχασε το βήμα του και κοίταξε γύρω του και σήκωσε τους ώμους του και συνέχισε να προχωράει με το λάθος βήμα περήφανος, αγνοώντας τις σφυρίχτρες του υπεύθυνου και τα βλέμματα των άλλων. Τον χειροκρότησα μόνος μου καθώς τώρα σκέφτομαι ότι όσο υπάρχουν άνθρωποι που χάνουν το βήμα τους, και προσπαθούν να το ξαναβρούν, χωρίς να χάσουν ποτέ την μοναδικότητά τους τόσο θα υπάρχει ελπίδα σε αυτόν τον κόσμο. Και ότι εμείς οι «χρήσιμοι» είμαστε τελικά ο εφιάλτης αυτού του ονείρου, που με τόσο κόπο έχουμε δημιουργήσει.

1 σχόλιο:

Ανώνυμος είπε...

Σ Υ Γ Κ Λ Ο Ν Ι Σ Τ Ι Κ Ο ! ! !

(αποστολος)